Kakao — cena

Strukturalną cechą rynku kakao jest koncentracja podaży w Afryce Zachodniej. Côte d’Ivoire, z produkcją około 2,0 mln ton rocznie, odpowiada za mniej więcej 40% światowej podaży. Ghana, z produkcją około 0,7 mln ton rocznie, dokłada kolejne 15%. Łącznie oba kraje wytwarzają około 55% światowych ziaren kakaowca. Według International Cocoa Organization (ICCO) globalna produkcja wynosi około 4,5 mln ton rocznie. Większość pozostałej podaży pochodzi z Ekwadoru (~0,4 mln ton), Indonezji (~0,2 mln ton), Nigerii i Kamerunu. Ryzyko koncentracji zwiększa starzenie się drzew, ponieważ wiele plantacji nadal korzysta ze starszych hybryd. Cocoa swollen shoot virus disease (CSSVD) sprawiła, że dziesiątki tysięcy hektarów w Ghanie i Côte d’Ivoire są trwale nieopłacalne. Młodsi rolnicy są też mniej skłonni do przejmowania rodzinnych plantacji.

Głównym źródłem krótkoterminowej zmienności cen jest pogoda w zachodnioafrykańskim pasie upraw kakao. Główny zbiór, prowadzony od listopada do marca, zależy od grudniowo-lutowego wiatru Harmattan. Suche, pyliste powietrze znad Sahary może obniżać wilgotność ziaren i zwiększać straty strąków w krytycznej fazie ich rozwoju. Dla letnio-jesiennego zbioru pośredniego decydujące są wielkość i rozkład pory deszczowej od czerwca do września. Nadmiar opadów sprzyja rozprzestrzenianiu się choroby black pod, czyli zgnilizny wywoływanej przez Phytophthora. Zbyt mało deszczu osłabia kwitnienie. Cykle El Niño-Southern Oscillation (ENSO) bezpośrednio wpływają na wzorce opadów wokół Zatoki Gwinejskiej, dlatego ceny kakao ICE Futures US są sezonowo wrażliwe na prognozy NOAA Climate Prediction Center.

Nietypowo skoncentrowane są także popyt i przetwórstwo. Około 60% globalnych mocy przerobu kakao kontrolują trzy firmy: Cargill, Barry Callebaut i Olam Food Ingredients. Przerabiają one ziarna na miazgę kakaową, masło kakaowe i proszek kakaowy, które następnie trafiają do producentów czekolady. Popyt końcowy również jest skoncentrowany. Trzy globalne grupy czekoladowe — Mars, Mondelez (Cadbury, Milka, Toblerone) i Nestlé (KitKat, Smarties) — odpowiadają za dużą część obrotów rynkowych, a Hershey jest ważnym graczem w Ameryce Północnej. Oznacza to, że kilka dużych transakcji zabezpieczających kupna lub sprzedaży na kontrakcie ICE może istotnie przesunąć ceny. Dane o przerobie, czyli grindings, publikowane przez European Cocoa Association i National Confectioners Association należą do uważnie obserwowanych wskaźników rynkowych.