Akcje uprzywilejowane i ETF z wysoką stopą dywidendy

Akcje uprzywilejowane, nazywane też akcjami preferencyjnymi, a po angielsku preferred stocks, leżą w połowie drogi między akcją a obligacją. Mają stałą dywidendę ustaloną przy emisji, przy wypłatach korzystają z pierwszeństwa przed akcjami zwykłymi, a ich cena trzyma się blisko wartości nominalnej. Inwestor rezygnuje z udziału we wzroście spółki i z prawa głosu, w zamian dostaje stopę zwrotu, która w długim terminie przewyższa dywidendy z akcji zwykłych.

W USA to duży i płynny rynek. Emisje notowane są na giełdzie z wartością nominalną 25 dolarów, a wypuszczają je głównie banki, ubezpieczyciele i spółki energetyczne. Dla zwykłego inwestora praktyczniejszą drogą są jednak ETF-y, które trzymają setki emisji naraz i wypłacają co miesiąc.

Jak działają akcje uprzywilejowane

Dywidenda jest ustalona z góry jako procent wartości nominalnej. Emisja o nominale 25 dolarów i stopie 6% wypłaca 1,50 dolara rocznie, zwykle w kwartalnych ratach. Kwota się nie zmienia bez względu na to, czy spółka zarabia mało, czy dużo.

Pierwszeństwo przed akcjami zwykłymi działa na dwa sposoby. Dopóki dywidenda z akcji uprzywilejowanych nie jest wypłacona, spółka nie może nic wypłacić akcjonariuszom zwykłym. A gdyby doszło do likwidacji, roszczenia posiadaczy akcji uprzywilejowanych zaspokaja się przed zwykłymi — choć dopiero po wierzycielach i obligatariuszach.

Prawa głosu akcje uprzywilejowane z reguły nie dają. Z punktu widzenia spółki to sposób na pozyskanie kapitału bez rozwadniania kontroli.

Dlaczego stopa zwrotu jest wysoka

Wyższy zysk to cena za trzy ustępstwa.

Pierwsze to podporządkowanie. Gdy spółka wpada w kłopoty, wierzyciele i obligatariusze stoją w kolejce przed posiadaczami akcji uprzywilejowanych. Za to miejsce w kolejce rynek żąda wyższej stopy.

Drugie to prawo wykupu. Większość emisji pozwala emitentowi odkupić akcje po pięciu latach po cenie nominalnej. Gdy rynkowe stopy spadną, spółka wykupuje drogo oprocentowaną emisję i zastępuje ją tańszą — inwestorowi to prawo ogranicza wzrost ceny powyżej nominału.

Trzecie to dywidenda, która nigdy nie rośnie. Akcja zwykła może latami podnosić wypłatę, uprzywilejowana nie. Całkowita stopa zwrotu zbliża się więc w długim terminie do samej dywidendy.

Do tego dochodzi wrażliwość na stopy procentowe. Ceny akcji uprzywilejowanych zachowują się jak ceny długich obligacji — gdy stopy rosną, starsze emisje z niższym oprocentowaniem tracą na wartości. Wiele emisji nie ma przy tym żadnego terminu zapadalności, więc wrażliwość jest tym większa.

Różnica dotyczy też tego, co się dzieje, gdy spółka zawiesi wypłatę. W emisjach kumulatywnych spółka musi najpierw wypłacić zaległe dywidendy, zanim cokolwiek trafi do akcjonariuszy zwykłych. Banki jednak z powodów regulacyjnych emitują akcje niekumulatywne — w ich przypadku zawieszona dywidenda przepada bezpowrotnie.

Kto emituje akcje uprzywilejowane

W przypadku banków akcje uprzywilejowane zaliczają się do kapitału regulacyjnego, dlatego sektor finansowy emituje ich zdecydowanie najwięcej. W indeksowych ETF-ach na akcje uprzywilejowane na banki i ubezpieczycieli przypada mniej więcej od 60 do 80 procent portfela. Reszta przypada na sieci energetyczne, fundusze nieruchomości i telekomy.

Koncentrację w jednym sektorze widać za każdym razem, gdy bankom idzie źle. W marcu 2023 r., podczas upadku Silicon Valley Bank, ceny ETF-ów na akcje uprzywilejowane spadały razem z akcjami banków, mimo że większość emitentów w portfelach nie miała żadnych kłopotów.

Pojedyncze emisje czy ETF

Pojedyncze emisje notowane są na giełdzie nowojorskiej pod własnymi tickerami i kupuje się je tak samo jak zwykłą akcję. Przed zakupem trzeba jednak przejrzeć prospekt emisyjny: od kiedy emitent może wykupić akcje, czy dywidenda jest kumulatywna i czy stopa po pewnym czasie nie zmienia się ze stałej na zmienną.

ETF-y wykonują tę pracę za inwestora. Ryzyko pojedynczego emitenta rozpraszają w portfelu od kilkudziesięciu do kilkuset emisji. Ceną jest opłata za zarządzanie — w porównywanych funduszach od 0,23 do 0,83 procenta rocznie.

Przykłady akcji uprzywilejowanych

Poniższych pięć emisji to nie rekomendacja zakupu. Są dobrane tak, żeby każda pokazywała inny typ konstrukcji — stały kupon, reset, zmienną stopę, głębokie dyskonto i emisję w oknie wykupu. Wszystkie mają nominał 25 dolarów.

Bank of America, seria GG (BAC-PB)

Na innych platformach BAC.PR.B lub BAC PRB. Kupon stały 6,00%, emisja niekumulatywna, emitent może ją wykupić już teraz. Klasyczna emisja amerykańskiego banku. Jeśli bank zawiesi wypłatę, zaległych dywidend się nie dopłaca — regulacje kapitałowe w praktyce zamykają dużym amerykańskim bankom drogę do struktury kumulatywnej. Emisja notowana jest poniżej nominału.

Rithm Capital, seria D (RITM-PD)

Na innych platformach RITM.PR.D lub RITM PRD. Kupon stały 7,00%, kumulatywna, decydująca data to listopad 2026 r. Od niej stopa przeliczy się na rentowność pięcioletnich obligacji USA plus 6,223 punktu procentowego — przy obecnej rentowności pięciolatek około 4,4% nowa stopa wyszłaby powyżej dziesięciu procent. Od tej samej daty emitent może wykupić emisję po nominale. Stoi więc przed wyborem, czy emisję wycofać, czy płacić wyraźnie więcej. Dla inwestora, który nie kupował z premią powyżej nominału, żaden z tych scenariuszy nie jest zły.

Annaly Capital, seria F (NLY-PF)

Na innych platformach NLY.PR.F lub NLY PRF. Pierwotnie stałe 6,95%, dziś stopa zmienna z marżą 4,993 punktu ponad krótkoterminową stopę referencyjną, emisja kumulatywna. Papier funduszu hipotecznego notowany jest powyżej nominału i znajduje się w oknie wykupu. W sierpniu 2026 r. Annaly ogłosiła wykup całej siostrzanej serii I, wszystkich 17,7 miliona sztuk po 25 dolarów, z wypłatą 1 października 2026 r. Kto kupił serię F z premią, przy ewentualnym wykupie też dostałby tylko nominał. Zmienny kupon w dodatku spada razem z krótkoterminowymi stopami — wysoka stopa zwrotu w tabeli opisuje teraźniejszość, nie przyszłość.

Duke Energy, seria A (DUK-PA)

Na innych platformach DUK.PR.A lub DUK PRA. Kupon stały 5,75%, kumulatywna. Najniższa stopa w piątce znalazła się tu celowo — Duke Energy to regulowana sieć energetyczna z ratingiem inwestycyjnym, od której rynek nie wymaga takiej premii za ryzyko jak od funduszu hipotecznego. Różnica około trzech punktów procentowych między Duke a Annaly to nie nieefektywność rynku, tylko cena ryzyka kredytowego.

Public Storage, seria H (PSA-PH)

Na innych platformach PSA.PR.H lub PSA PRH. Kupon stały 5,60%, kumulatywna, papier funduszu nieruchomości notowany jest najgłębiej poniżej nominału z całej piątki. Kupon ustalono w czasach niskich stóp i dziś jest poniżej poziomu rynkowego, więc emitent nie ma powodu do wykupu — wymieniałby tani kapitał na droższy. Rynek wycenia emisję jak wieczystą rentę bez widoków na wykup. Stopa z tabeli jest więc realna, okupiona jednak najdłuższą duracją na liście — przy wzroście długich stóp straci na cenie najwięcej.

Aktualne notowania poszczególnych emisji pokazuje tabela. Obroty na pojedynczych emisjach bywają o rzędy wielkości niższe niż na akcjach zwykłych, a przy większych zleceniach różnica między ceną kupna i sprzedaży przełoży się na stopę zwrotu.

Główne ETF-y na akcje uprzywilejowane

PFF (iShares Preferred and Income Securities ETF) to największy fundusz w kategorii. Zarządza ponad 13 miliardami dolarów w ponad 450 emisjach, śledzi indeks ICE Exchange-Listed Preferred & Hybrid Securities i pobiera 0,45% rocznie. Działa od 2007 roku.

PGX (Invesco Preferred ETF) trzyma około 270 emisji ze stałą stopą. Opłata 0,50% jest najwyższa wśród funduszy pasywnych w piątce.

PFFD (Global X U.S. Preferred ETF) jest najtańszy w opłatach, 0,23% rocznie. Portfel różni się od PFF tylko w szczegółach, fundusz jest jednak mniejszy i mniej płynny.

FPE (First Trust Preferred Securities & Income ETF) jest zarządzany aktywnie. Zarządzający nie trzyma się indeksu i dobiera emisje według własnej wyceny, także zagraniczne. Liczy sobie za to 0,83% rocznie.

PFXF (VanEck Preferred Securities ex Financials ETF) jako jedyny pomija banki i ubezpieczycieli. Portfel buduje na energetyce, funduszach nieruchomości i przemyśle, więc nie powtarza ryzyka sektorowego pozostałych funduszy.

Aktualne ceny, dywidendy i stopy zwrotu funduszy, łącznie z wariantem UCITS, pokazuje tabela.

Jak kupić je z Europy

Amerykańskich ETF-ów u europejskiego brokera nie kupisz. Brakuje im europejskiego dokumentu informacyjnego KID, a bez niego unijne rozporządzenie PRIIPs nie pozwala oferować ich inwestorom detalicznym.

Alternatywa UCITS jest tylko jedna: Invesco Preferred Shares UCITS ETF (PRFD). Kopiuje indeks ICE BofA Diversified Core Plus Fixed Rate Preferred Securities metodą replikacji fizycznej, pobiera 0,50% rocznie, a dywidendy wypłaca co kwartał. Notowany jest w Londynie, Mediolanie i na szwajcarskiej giełdzie SIX. To mały fundusz z aktywami poniżej stu milionów euro, z czym wiąże się też szerszy spread w handlu.

Pojedyncze akcje uprzywilejowane nie podlegają rozporządzeniu PRIIPs. Kto ma u brokera dostęp do amerykańskich giełd, kupi je tak samo jak każdą akcję zwykłą.

Częste pytania

Dla kogo mają sens

Akcje uprzywilejowane pasują do tej części portfela, od której inwestor oczekuje regularnej wypłaty i godzi się z tym, że cena w długim terminie stoi w miejscu. Kto szuka wzrostu wartości, znajdzie go prędzej w zwykłych akcjach dywidendowych. Kto chce większej pewności — w obligacjach skarbowych.